Asset Publisher
Geocaching
Marzyliście w dzieciństwie o poszukiwaniu skarbów, niczym bohaterowie powieści Roberta L. Stevensona czy filmów o dzielnym Indianie Jonesie? Jeśli dodatkowo uważacie, że poszukiwanie może być ciekawsze niż sam skarb, to geocaching jest czymś dla was.
Geocaching powstał dokładnie 4 maja 2000 r. Amerykanin Dave Ulmer ukrył tego dnia w lesie wiadro wypełnione różnymi przedmiotami. Jego współrzędne podał na grupie dyskusyjnej użytkowników nawigacji satelitarnej GPS. Ci przez kolejne dni, z wykorzystaniem swoich odbiorników GPS, poszukiwali wiadra i dzielili się swoimi wrażeniami na grupie. Wkrótce w podobny sposób różne pojemniki zaczęli ukrywać inni entuzjaści technologii satelitarnego namierzania obiektów. Niedługo też po raz pierwszy użyto nazwy geocaching.
Wszystko to było możliwe dzięki odkodowaniu, wcześniej zakłócanego przez wojskowych, sygnału wysyłanego przez satelity do odbiorników GPS. System nawigacji satelitarnej GPS został bowiem stworzony przez Departament Obrony Stanów Zjednoczonych. Nic zatem dziwnego, że początkowo miał służyć wyłącznie celom militarnym. Jednak po pomyłkowym zestrzeleniu w 1983 r. nad terytorium b. ZSRR koreańskiego samolotu pasażerskiego uznano, że GPS powinien zostać udostępniony także cywilom. Aż do 2000 r. dla zwykłych użytkowników pozostawał jednak właściwie bezużyteczny, bowiem tzw. degradacja sygnału, zapobiegliwie wprowadzona przez wojsko, ograniczała dokładność określania pozycji do 100 metrów. Po decyzji Billa Clintona o wyłączeniu zakłócania, dokładność systemu wzrosła do 4-12 metrów. Rozpoczęła się nowa era nie tylko dla turystów i podróżników, ale też w wielu innych dziedzinach życia. Szacuje się, że dziś już 6-7 proc. europejskiego PKB (produktu krajowego brutto) zależy od zastosowań nawigacji satelitarnej.
Na tropie przygody
Na czym dziś polega geocaching? Od czasów Dave'a Ulmera główna idea nie zmieniła się. To gra terenowa polegająca na poszukiwaniu, przede wszystkim z użyciem GPS, „skarbów" ukrytych przez jej innych uczestników. „Skarbami" są skrzynki - wodoszczelne pojemniki, zawierające drobne przedmioty oraz dziennik.
Jak zacząć zabawę w geocaching? Na początek musimy wybrać skrzynkę, której będziemy poszukiwać. Bazy skrzynek znajdziemy w serwisach internetowych, takich jak opencaching.pl czy geocaching.pl. Na początku warto wybrać skrzynkę tradycyjną (czyli taką, której położenie jest dokładnie określone) i o niezbyt wysokim poziomie zadań i trudności terenu (określane są one w pięciostopniowej skali). Jeśli wybierzemy skrzynkę, którą niedawno ktoś odnalazł, mamy większą szansę, że nie została jeszcze zniszczona. Warto więc sprawdzić w bazie ostatnie zapisy jej dotyczące.
Przed wyruszeniem na wyprawę, poza zanotowaniem wszystkich szczegółów dotyczących skrzynki, dobrze jest przejrzeć mapę, żeby zapoznać się z terenem. Na wyprawę warto wziąć łopatkę i rękawice, przydać może się też zestaw naprawczy, na wypadek, gdyby skrzynka była uszkodzona (torebki foliowe, ołówek, nowy dziennik), a także jakiś przedmiot na wymianę. Najważniejszym wyposażeniem będzie oczywiście GPS. Możemy kupić oddzielne urządzenie lub - wykorzystując moduł GPS w swoim smartfonie - zainstalować aplikację, która pokazuje nasze położenie, a nierzadko jest także od razu zintegrowana z bazą ukrytych skrzynek. W wyborze odpowiedniej opcji pomogą nam forumowicze w jednym z poświęconych geocachingowi serwisów internetowych.
Las pełen niespodzianek
W internetowych bazach można znaleźć coraz więcej skrzynek ukrywanych w lasach, również przez samych leśników. Jest to bowiem jeszcze jeden sposób na przyciągnięcie turystów do lasów i pokazanie ich piękna. Chcąc znaleźć w bazie takie skrzynki, najlepiej w wyszukiwarce jako ich właściciela, podać "nadleśnictwo". Można też o nie zapytać w siedzibie nadleśnictwa. Każde takie pytanie będzie zachętą dla leśników, by przygotować na swoim terenie tego typu atrakcje dla turystów.
Kilkanaście skrzynek w najciekawszych miejscach swoich lasów ukryli np. leśnicy z Nadleśnictwa Katowice (RDLP Katowice). Opis każdej z nich przybliża przy okazji historię miejsca. Reakcje internautów są entuzjastyczne. Wysoko poprzeczkę zawiesili pracownicy Nadleśnictwa Lidzbark (RDLP Olsztyn). Ich skrytki w formie wyrzeźbionego ptaka zostały umieszczone w koronach drzew, 12-20 metrów nad ziemią. Zdobycie wszystkich, czyli przejście trasy "Tylko dla orłów", to nie lada wyzwanie.
Skrzynka z zagadką
Podczas zabawy w geocaching w lesie trzeba pamiętać o jednej, bardzo ważnej sprawie. Skrzynek nie można zakopywać! Rozkopywanie gruntu, a nawet rozgarnianie ściółki to niszczenie lasów. Jest to wykroczenie karane grzywną. Właśnie ze względu na ochronę lasów, niektóre serwisy internetowe nie pozwalają w swoich bazach na rejestrację skrzynek zakopanych w lesie.
Zgodnie ze zwyczajem, znalazca skrzynki powinien wpisać się w dzienniku, który zwykle jest w niej schowany. Można też wymienić znaleziony w skrzynce przedmiot lub dołożyć własny (zazwyczaj są to drobne zabawki, maskotki). W przypadku niektórych skrzynek celem samym w sobie jest przenoszenie ukrytych w nich przedmiotów z jednej lokalizacji do innej i śledzenie w serwisach internetowych tras, pokonywanych przez fanty. Po powrocie z każdej wyprawy powinniśmy opisać nasze poszukiwania z serwisie, w którym skrzynka była zarejestrowana, nawet jeśli nie udało jej się znaleźć.
Zabawę w poszukiwanie skrzynek można urozmaicać na różne sposoby. Żeby znaleźć skrzynkę multicache, trzeba pokonać etapy, a na każdym z nich otrzymuje się tylko część potrzebnych informacji. Z kolei skrzynka typu quiz wymaga rozwiązania zagadki: może to być łamigłówka, puzzle do ułożenia lub obliczenia. Skrzynki oznaczane są także dodatkowymi parametrami, które określają czego możemy spodziewać się na miejscu. Z pewnością na brak wrażeń nie będziemy narzekać.
Asset Publisher
Asset Publisher
Charakterystyka Nadleśnictwa Ostrowiec Świętokrzyski
Charakterystyka Nadleśnictwa Ostrowiec Świętokrzyski
Nadleśnictwo Ostrowiec Św. jest jedną z 23 jednostek organizacyjnych Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Radomiu.
1. Rys historyczny Nadleśnictwa Ostrowiec Św.:
Grunty zarządzane obecnie przez Nadleśnictwo Ostrowiec Świętokrzyski, na przestrzeni lat, wchodziły w skład kilku Nadleśnictw: Ostrowiec, Bałtów, Ożarów (Ćmielów). Nadleśnictwo Ostrowiec zostało utworzone w 1945 roku z lasów własności prywatnej, przejętych na rzecz Skarbu Państwa na mocy dekretu PKWN z dnia 12.12.1944 r. oraz częściowo z lasów państwowych i lasów byłego Towarzystwa Akcyjnego „Starachowice”. Lasy znajdujące się w kompleksie „Zagaje” stanowiły przed 1939r. własność państwową i podlegały administracyjnie Nadleśnictwu Rataje.
Na mocy dekretu PKWN przejęto na rzecz Skarbu Państwa, lasy stanowiące własność prywatną właścicieli ziemskich i utworzono Nadleśnictwo Ożarów z siedzibą kolejno: w Bałtowie, Ożarowie, Ćmielowie. W roku 1959 zmieniono nazwę Nadleśnictwa Ożarów na Nadleśnictwo Ćmielów.
Z dniem 1.10.1946 wyłączono z Nadleśnictwa Ożarów część kompleksów leśnych o powierzchni 3582,54 ha i utworzono Nadleśnictwo Bałtów z siedzibą w miejscowości Glina.
Nadleśnictwo tworzyły dawne majątkowe lasy własności prywatnej: księcia Ksawerego Drucki-Lubeckiego - (majątki: Narożniki, Ulów, Dunale pow.-2178,31 ha), Gombrowicza - (majątek Potoczek pow.- 990,96 ha), Jankowskiego - (majątek Pętkowice pow.- 413,27 ha).
W wyniku Zarządzenia Nr Np-4-003/72 Dyrektora OZLP w Radomiu z dnia 20.11.1972 r. z dniem 1.01.1973 r. zlikwidowano Nadleśnictwo Bałtów jako samodzielną jednostkę administracyjną Lasów Państwowych, a grunty włączono do Nadlesnictwa Ostrowiec jako obręb Bałtów.
2. Położenie administracyjne:
Według podziału administracyjnego kraju grunty Nadleśnictwa Ostrowiec Świętokrzyski są usytuowane we wschodniej części województwa świętokrzyskiego, na terenie czterech powiatów:
- opatowskiego w 4 gminach: Ożarów w tym miasto, Sadowie, Tarłów, Wojciechowice;
- ostrowieckiego w 6 gminach: Bałtów, Bodzechów, Ćmielów w tym miasto, Kunów w tym miasto, Ostrowiec Świętokrzyski, Waśniów;
- sandomierskiego w 2 gminach: Dwikozy, Zawichost w tym miasto;
- starachowickiego w gminie Brody.
-
Tabela 1. Zestawienie powierzchni w zarządzie Nadleśnictwa Ostrowiec Świętokrzyski wg jednostek podziału administracyjnego kraju.Gmina,
Powiat,
Województwo
Grupy kategorii użytkowania
Ogółem
Leśna
zalesionaLeśna
niezalesionaZwiązana z gospodarką leśną
Lasy razem
Nieleśna
Powierzchnia [ha]
1
2
3
4
5
6
7
gm. Ożarów w tym miasto
1171,7584
6,0283
20,8731
1198,6598
10,4377
1209,0975
gm. Sadowie
1,8900
0,2200
-
2,1100
-
2,1100
gm. Tarłów
350,1397
11,0924
3,5206
364,7527
3,0600
367,8127
gm. Wojciechowice
78,8734
0,3568
1,1566
80,3868
0,5832
80,9700
powiat opatowski
1602,6615
17,6975
25,5503
1645,9093
14,0809
1659,9902
gm. Bałtów
3343,5582
5,8190
97,9188
3447,2960
26,3594*
3473,6554*
gm. Bodzechów
2156,5739
6,8842
57,2161
2220,6742
16,1714
2236,8456
gm. Ćmielów w tym miasto
2799,2555
21,5190
64,4169
2885,1914
39,2590
2924,4504
gm. Kunów w tym miasto
4224,1046
28,4488
112,6087
4365,1621
29,1742
4394,3363
gm. Ostrowiec Świętokrzyski
28,3127
1,2419
0,7149
30,2695
0,0319*
30,3014*
gm. Waśniów
196,5709
0,7170
2,8211
200,1090
1,4419
201,5509
powiat ostrowiecki
12748,3758
64,6299
335,6965
13148,7022
112,4378*
13261,1400*
gm. Dwikozy
91,9511
-
0,4789
92,4300
5,0200
97,4500
gm. Zawichost w tym miasto
368,1596
0,2069
5,0590
373,4255
-
373,4255
powiat sandomierski
460,1107
0,2069
5,5379
465,8555
5,0200
470,8755
gm. Brody
2122,6744
11,3796
67,5690
2201,6230
22,0654
2223,6884
powiat starachowicki
2122,6744
11,3796
67,5690
2201,6230
22,0654
2223,6884
województwo
Świętokrzyskie16933,8224
93,9139
434,3537
17462,0900
153,6041*
17615,6941*
Ogółem
16933,8224
93,9139
434,3537
17462,0900
153,6041*
17615,6941*
3. Podział powierzchniowy:
Podział powierzchniowy gruntów Nadleśnictwa jest podziałem w głównej mierze regularnym, na ogół sztucznym, w niektórych miejscach opartym o przebiegające przez jego tereny drogi publiczne i leśne. Siatkę podziału powierzchniowego tworzą linie ostępowe oraz przecinające je pod kątem prostym lub zbliżonym do prostego, linie oddziałowe.
Podział powierzchniowy oznaczony jest na gruncie kamiennymi słupami oddziałowymi, umieszczonymi na skrzyżowaniach linii podziału powierzchniowego. Większość tych linii jest dobrze widoczna, a ich szerokość wynosi 6 lub 4 m.
Wg stanu na 01.01.2024 roku, całość gruntów Nadleśnictwa podzielona jest na 2 obręby leśne, w skład których wchodzi 16 leśnictw. Ich szczegółową powierzchnię z podziałem na podstawowe grupy użytków oraz przynależność oddziałów przedstawiono w zamieszczonej poniżej tabeli.
|
Nr |
Nazwa leśnictwa |
Siedziba |
Powierzchnia [ha] |
Powierzchnia ogółem [ha] |
||
|
Grunty leśne |
Grunty nieleśne |
|||||
|
zalesione i niezalesione |
związane z gosp. leśną |
|||||
|
1 |
2 |
3 |
5 |
6 |
7 |
8 |
|
01 |
Czyżów |
9l |
1 028,24 |
14,08 |
8,14 |
1 050,46 |
|
02 |
Stróża |
49b |
1 039,95 |
18,52 |
10,52 |
1 068,99 |
|
03 |
Skałecznica |
64i |
1 125,73 |
31,25 |
9,57 |
1 166,55 |
|
04 |
Piaski |
147p |
1 063,01 |
17,05 |
15,15 |
1 095,21 |
|
05 |
Przyborów |
201j |
1 035,40 |
26,82 |
11,15 |
1 073,37 |
|
06 |
Jeziórko |
Wieś Magonie |
959,54 |
27,93 |
16,01 |
1 003,48 |
|
1 |
Razem Obręb Ćmielów |
6 251,87 |
135,65 |
70,54 |
6 458,06 |
|
|
07 |
Potoczek |
349n |
925,33 |
21,85 |
5,85 |
953,03 |
|
08 |
Zamoście |
349n |
806,27 |
14,68 |
7,41* |
828,36* |
|
09 |
Narożniki |
349n |
897,01 |
23,69 |
7,56 |
928,26 |
|
10 |
Bałtów |
435s |
1 067,64 |
43,29 |
7,62 |
1 118,55 |
|
11 |
Zwierzyniec |
125k |
1 237,38 |
28,89 |
6,60* |
1 272,87* |
|
12 |
Jeleniec |
77d |
1 136,41 |
30,42 |
1,00 |
1 167,83 |
|
13 |
Janik |
144j |
993,39 |
22,57 |
10,44 |
1 026,40 |
|
14 |
Sadłowizna |
162g |
1 134,34 |
39,42 |
13,59 |
1 187,35 |
|
15 |
Połągiew |
221y |
1 334,98 |
47,56 |
12,56 |
1 395,10 |
|
16 |
Krynki |
294k |
1 243,34 |
26,72 |
10,41 |
1 280,47 |
|
2 |
Razem |
10 776,09 |
299,09 |
83,04 |
11 158,22 |
|
|
Obręby razem |
17 027,96 |
434,74 |
153,58 |
17 616,20 |
||
4. Charakterystyka warunków przyrodniczych w Nadleśnictwie Ostrowiec Św.
4.1. Regionalizacja przyrodniczo-leśna
Według regionalizacji przyrodniczo-leśnej, lasy Nadleśnictwa Ostrowiec Świętokrzyski położone są na terenie Krainy Małopolskiej (VI) oraz następujących mezoregionach:
Obręb Ćmielów
- Kraina Małopolska (VI)
- mezoregion - Wyżyny Zachodniolubelskiej (VI.4)
- mezoregion - Przedgórza Iłżeckiego (VI.22)
- mezoregion - Opatowski (VI.28)
- mezoregion - Niziny Nadwiślańskiej (VI.29) - poza gruntami LP.
Obręb Ostrowiec
- Kraina Małopolska (VI)
- mezoregion - Równiny Radomsko-Kozienickiej (VI.3)
- mezoregion - Wyżyny Zachodniolubelskiej (VI.4)
- mezoregion - Przedgórza Iłżeckiego (VI.22)
- mezoregion - Puszczy Świętokrzyskiej (VI.23)
- mezoregion - Opatowski (VI.28)
4.2. Warunki glebowe, klimatyczne i wodne
4.2.1. Warunki glebowe
Na terenie Nadleśnictwa przeważającą grupą utworów geologiczno-glebowych są osady akumulacji lodowcowej (piaski wodnolodowcowe, gliny zwałowe, pyły zastoiskowe, piaski zwałowe) charakteryzujące się wysokim stopniem trofizmu, występujące na żyźniejszych siedliskach borów i lasów mieszanych oraz lasów świeżych. Znaczny udział stanowią: zwietrzeliny skał starszych od czwartorzędu (zwietrzeliny skał mezozoicznych kredowych i jurajskich: piaszczyste, gliniaste, pylaste), które są podłożem dla siedlisk wyżynnych oraz osady akumulacji bagiennej i rzecznej (torfy i mursze) związane z siedliskami wilgotnymi i bagiennymi, a niekiedy łęgowymi. Utwory akumulacji lodowcowej, zalegające na zwietrzelinach skał starszych występują głównie na siedliskach lasów mieszanych lasów świeżych. Utwory akumulacji eolicznej (piaski eoliczne, piaski eoliczne wydm śródlądowych) stanowią podłoże dla ubogich siedlisk borów, borów mieszanych, rzadko uboższych lasów mieszanych.
W ścisłym związku z utworami geologiczno-glebowymi, składem mechanicznym gleb
i warunkami wilgotnościowymi wyróżniono i opisano 16 typów gleb, wg obowiązującej aktualnie klasyfikacji gleb leśnych Polski (PTG 2000).
Zgodnie z regionalizacją klimatyczną przedstawioną w opracowaniu Klimat Polski, teren Nadleśnictwa Ostrowiec Świętokrzyski zalicza się do Regionu Wschodniomałopolskiego (R-XXI) i Regionu Sandomierskiego (R-XXII).
Region Wschodniomałopolski obejmuje wschodnią część Wyżyny Małopolskiej, zachodni fragment Wyżyny Lubelskiej oraz południowy skraj Niziny Mazowieckiej.
Odznacza się ona klimatem przejściowym między klimatem środkowoeuropejskim i subkontynentalnym. Cechą charakterystyczną omawianego obszaru jest mała liczba dni z pogodą umiarkowanie ciepłą.
Rozkład wiatrów jest typowy dla terenów nizinnych Polski centralnej. W okresie letnim dominują wiatry z kierunków zachodnich i północno-zachodnim, a zimą południowo-zachodnie
i wschodnie. Natężenie wiatrów jest słabe i średnie.
Region Sandomierski obejmuje Kotlinę Sandomierską. Region wyróżnia się bardzo licznymi dniami z pogodą umiarkowanie ciepłą i słoneczną. Charakterystyczne dla omawianego terenu jest bardzo częste pojawienie się dni przymrozkowych umiarkowanie zimnych.
4.2.3. Warunki wodne w Nadleśnictwie
Zgodnie z ,,Podziałem hydrograficznym Polski” (Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej część 1 i 2 - Warszawa 2005) obszar Nadleśnictwa Ostrowiec Świętokrzyski położony jest
w dorzeczu Wisły i obejmuje następujące zlewnie:
- pierwszego rzędu - Wisła,
- drugiego rzędu - Kamienna, Opatówka,
- trzeciego rzędu - Świślina, Kamionka,
- czwartego rzędu - Węgierka, Pokrzywianka.
Grunty Nadleśnictwa Ostrowiec Świętokrzyski położone są w zasiegu lewobrzeżnej zlewni Wisły.
Cieki wodne zasilają zbiorniki wodne takie jak: zalew w Brodach, zalew w Wiórach, zbiornik „Topiołki” w Piaskach Brzóstowskich, zbiornik w Gutwinie, Czarne Jezioro w Dębnie.
Ponadto występują mniejsze cieki wodne takie jak: Modła, Struga Denkowska, Łacha, Stare Wiślisko, Przepaść, Czyżówka, które zbierają wody z tego terenu, spełniając ważną rolę gospodarce wodnej. Mniejsze cieki wodne płynące w kompleksach leśnych, niekiedy wpływają do bezodpływowych obniżeń terenu, o nieprzepuszczalnym podłożu, przyczyniając się do powstawania obszarów podmokłych, gromadzących znaczne zasoby wody.
Typy siedliskowe lasu (TSL) w Nadleśnictwie
Typ siedliskowy lasu (TSL) - podstawowa jednostka w klasyfikacji siedlisk leśnych, obejmująca wszystkie powierzchnie leśne o zbliżonych warunkach siedliskowych wykazując podobne możliwości produkcyjne. Diagnoza typów siedliskowych lasu jest wykorzystywana przy planowaniu i doborze gatunków drzew, preferowanych w danych warunkach siedliska. Typy siedliskowe lasu mogą się różnić składem florystycznym, strukturą, trwałością, żyznością i wilgotnością gleby, klimatem, ukształtowaniem terenu i jego budową geologiczną.
|
Typ siedliskowy lasu |
Nadleśnictwo |
||
|
[ha] |
[%] |
|
|
|
1 |
2 |
3 |
|
|
Bs |
4,04 |
0,02 |
|
|
Bśw |
675,01 |
3,96 |
|
|
BMśw |
3948,41 |
23,19 |
|
|
BMw |
58,90 |
0,35 |
|
|
LMśw |
8197,45 |
48,14 |
|
|
LMw |
83,05 |
0,49 |
|
|
Lśw |
2534,75 |
14,88 |
|
|
Lw |
38,24 |
0,22 |
|
|
Ol |
47,48 |
0,28 |
|
|
OlJ |
43,68 |
0,26 |
|
|
Lł |
12,57 |
0,07 |
|
|
BMWyżśw |
18,00 |
0,11 |
|
|
LMWyżśw |
629,67 |
3,70 |
|
|
KMWyżw |
6,24 |
0,04 |
|
|
LWyżśw |
729,04 |
4,28 |
|
|
LWyżw |
1,43 |
0,01 |
|
|
Razem |
17027,96 |
100,00 |
|
Typami siedliskowymi lasu obejmującymi największe powierzchnie w Nadleśnictwie Ostrowiec Świętokrzyski są: LMśw (48,14%), BMśw (23,19%) i Lśw (14,88%) o łącznej powierzchni 14680,61 ha, co stanowi 86,21% całej powierzchni leśnej w Nadleśnictwie.
W zestawionej poniżej tabeli przedstawiono rozdział powierzchni leśnej Nadleśnictwa na zasadnicze grupy siedlisk pod względem żyzności, fizjografii i uwilgotnienia. Wynika z niej, że w Nadleśnictwie Ostrowiec Świętokrzyski największy udział mają siedliska lasów mieszanych ze świeżym wariantem uwilgotnienia.
Lasy Nadleśnictwa cechuje dość duża żyzność, gdyż lasy mieszane i lasy obejmują ponad 72% powierzchni leśnej. Pod względem uwilgotnienia we wszystkich obrębach leśnych dominują siedliska świeże.
5. Gospodarka leśna na gruntach niebędących własnością Skarbu Państwa
Nadleśnictwo Ostrowiec Świętokrzyski od 2022 roku nie sprawuje nadzoru nad lasami niepaństwowymi, tj. lasami położonymi w jego zasięgu terytorialnym, ale poza jego zarządem. Nadzór nad tymi lasami sprawują właściwe terytorialnie starostwa powiatowe. Nadleśnictwo sporządza jednak nieodpłatnie plany zalesień i plany inwestycyjne w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (WPR 2023-2027).
